Các kháng sinh nhạy cảm với vi khuẩn Mycoplasma

Mycoplasma là chủng vi khuẩn nhỏ nhất, không có thành tế bào bao bọc cho nên không có đáp ứng với thuốc nhuộm gram và không nhạy cảm với nhiều loại thuốc kháng khuẩn thường dùng, kể cả beta - lactam.

Vi khuẩn Mycoplasma thường có ở bề mặt niêm mạc, ngoài tế bào, trừ trường hợp bị suy giảm miễn dịch thì vi khuẩn có thể xâm nhập vào máu và phát tán tới các cơ quan và mô trên khắp cơ thể. Có tới 17 chủng Mycoplasma đã được phân lập ở người nhưng chỉ có 4 týp vi khuẩn gây ra phần lớn các bệnh cảnh nhiễm khuẩn, đó là các chủng M.pneumoniae, M.hominis, M.genitalium, và M.ureaplasma.

Lựa chọn kháng sinh cho các trường hợp nhiễm Mycoplasma có sự can thiệp của nhiều yếu tố: độ nhạy cảm trên kháng sinh đồ - nhiễm khuẩn phối hợp – vị trí nhiễm khuẩn – cơ địa và những chống chỉ định có thể gặp.

Độ nhạy cảm với các kháng sinh dòng macrolide, lincosamide thay đổi theo từng chủng vi khuẩn mycoplasma. U.urealyticum thường nhạy cảm với dòng macrolide nhưng nhạy cảm hơn với dòng macrolide mới (clarithromycine) và kháng với lincosamides, với érythromycine chỉ nhạy cảm trung bình. M.hominis kháng với érythromycine và các thuốc cùng nhóm này, ngược lại nhạy cảm với josamycine nhưng cả hai mycoplasma nói trên đều nhạy cảm với pristinamycine. Các kháng sinh dòng fluoroquinolones có tác dụng thay đổi theo từng loại vi khuẩn, các thuốc càng mới càng có tác dụng hơn.

Vai trò của cơ địa cũng rất quan trọng trong việc lựa chọn kháng sinh. Tetracyclin hay được dùng cho phụ nữ trưởng thành ngoài thời kỳ mang thai. Trong trường hợp có chống chỉ định thì thay thế bằng dòng macrolide. Thời gian điều trị kháng sinh cũng phụ thuộc vào khu vực nhiễm khuẩn. Các kháng sinh có tác dụng với Mycoplasma nói chung chỉ là kìm hãm sự phát triển của vi khuẩn, do đó thời gian điều trị bằng kháng sinh phải đủ, nhất là khi có nhiễm khuẩn phối hợp Mycoplasma với Chlamydia.

BS. Xuân Anh

Theo Sức Khỏe & Đời Sống